ครอบฟันคืออะไร? ทำไมต้องทำครอบฟัน (Crown)

ครอบฟัน-การครอบฟัน

ครอบฟันคืออะไร?

ทุกคนคงเคยสงสัยว่า ครอบฟันคืออะไร วันนี้แอดมินมีคำตอบค่ะ ครอบฟันเป็นหนึ่งในอุปกรณ์ที่ทันตแพทย์ใช้รักษาคนไข้ เพราะมีข้อดีหลายข้อและมีความแข็งแรงทนทานสูง สามารถใช้ร่วมกับการรักษาได้หลายประเภท

ครอบฟันดียังไง
  • ครอบฟันมี 4 ประเภท
    • ครอบฟันโลหะ : มีความแข็งแรงและเหมือนสีฟันเป็นธรรมชาติ
    • ครอบฟันเซรามิก : มีความใส สวยงาม เหมือนฟันธรรมชาติ
    • ครอบฟันโลหะ Full Metal Crown : มีความแข็งแรงและทนทานมากที่สุด
    • ครอบฟันเรซิน : นิยมใช้เป็นครอบฟันชั่วคราว
  • ครอบฟัน 3 ขั้นตอน
    • วินิจฉัยและเตรียมพร้อมก่อนทำครอบฟัน : เป็นการเตรียมฟันและออกแบบครอบฟัน
    • ติดอุปกรณ์ครอบฟัน : การติดยึดครอบฟันแบบถาวรบนฟัน
    • การดูแลหลังการครอบฟัน : การดูแลครอบฟันเบื้องต้นหลังจากทำครอบฟัน

ครอบฟัน เป็นการตกแต่งหรือบูรณะฟัน โดยการครอบฟันจริงหรือฟันที่ได้ปลูกสร้างทั้งหมดด้วย “ครอบฟัน” ซึ่งจำเป็นเมื่อฟันมีช่องใหญ่ คอยทำให้ฟันมีปัญหา โดยครอบฟันจะเชื่อมเข้ากับฟัน ด้วยซีเมนต์สำหรับฟัน ครอบฟันสามารถทำด้วยวัสดุหลายอย่าง โดยปกติจะทำนอกปาก บ่อยครั้งใช้เพิ่มความแข็งแรงหรือความสวยงามของฟัน

ครอบฟันมีกี่ประเภทอะไรบ้าง

ครอบฟันโลหะ

เป็นครอบฟันเซรามิกผสมโลหะ โดยการนำข้อดีของวัสดุทั้งสองชนิดมาทำเป็นครอบฟันชนิดนี้ ตัวครอบฟันจะแข็งแรงและมีสีเหมือนฟันธรรมชาติ

ครอบฟันเซรามิก

มีสีที่เหมือนฟันจริงตามธรรมชาติ โดยทันตแพทย์จะแนะนำให้ใช้ครอบฟันเซรามิกในการทดแทนฟันหน้า ซึ่งตัวครอบฟันเซรามิกจะมีความใส สวยงาม เหมือนฟันธรรมชาติ และยังมีครอบฟันเซรามิกอีกชนิดหนึ่ง เหมาะกับคนไข้ที่แพ้โลหะและจำเป็นต้องทำครอบฟันหลัง คือครอบฟันเซอร์โคเนีย (Zirconia crown)

ครอบฟันโลหะ Full Metal Crown

ครอบฟันโลหะ มีความแข็งแรงและทนทานมากที่สุด เนื่องจากไม่มีการบิ่น หรือแตกเหมือนวัสดุเซรามิก แต่มีความสวยงามต่ำ มักจะใช้กับฟันหลังมากกว่าฟันหน้า

ครอบฟันเรซิน

ทำจากวัสดุที่มีคุณสมบัติคล้ายพลาสติก มักใช้เป็นครอบฟันชั่วคราวระหว่างการรักษา

ครอบฟันถ้าต้องทำมีกี่ขั้นตอน

ในการทำครอบฟันนั้น มีทั้งหมด 3 ขั้นตอน

วินิจฉัยและเตรียมพร้อมก่อนทำครอบฟัน

1.การฉีดยาชาบริเวณฟัน
2. การกรอฟันเพื่อเป็นฐานให้ครอบฟัน
3.การจดบันทึก สี ขนาด รูปร่างของฟันที่ต้องการในการทำครอบฟัน
4.การพิมพ์ปาก เพื่อทำแบบจำลองในการทำครอบฟัน
5.แบบจำลองและรายละเอียดทั้งหมดจะถูกส่งไปยังห้องแล็บเพื่อทำครอบฟัน
6. ทันตแพทย์จะทำการติดครอบฟันแบบชั่วคราวไว้ก่อน เพื่อใช้งานระหว่างการรอครอบฟันแบบถาวร

ติดอุปกรณ์ครอบฟัน

1.การถอดครอบฟันแบบชั่วคราวออก
2.การติดยึดครอบฟันแบบถาวรบนตัวฟัน
3.การตรวจเช็คและการปรับแต่งให้มีความเหมาะสมที่สุด

การดูแลหลังการครอบฟัน

  • หลีกเลี่ยงการเคี้ยวอาหารที่มีความแข็งภายใน 24 ชั่วโมงหลังการติดยึดครอบฟัน
  • สามารถหลีกเลี่ยงการเกิดการบวมหรืออาการต่าง ๆ ได้โดยการบ้วนปากด้วยน้ำเกลือ (เกลือ 1 ช้อนชา + น้ำอุ่น 1 แก้ว) อย่างน้อยวันละ 3 ครั้ง
  • ควรดูแลความสะอาดบริเวณที่ติดครอบฟันเพื่อหลีกเลี่ยงปัญหาการเกิดโรคเหงือก
  • ลักษณะของการเสียวฟันนั้นสามารถเกิดขึ้นได้กับทุกคน อาการจะสามารถหายได้เอง ภายในเวลาไม่นาน

ครอบฟันมีอายุการใช้งานนานแค่ไหน

ต่อไปนี้เป็นตัวอย่างที่อาจทำให้ครอบฟันมีอายุการใช้งานสั้นลง

  • พฤติกรรมนอนกัดฟัน
  • พฤติกรรมชอบเคี้ยวน้ำแข็ง
  • พฤติกรรมชอบกัดเล็บ
  • พฤติกรรมชอบใช้ฟันกัดหรือฉีดสิ่งของต่างๆ เช่น เปิดกระป๋อง ฉีกซองขนม

ครอบฟันดีอย่างไร

  • ใช้งานสะดวก ติดแน่น ยึดกับฟันได้เป็นอย่างดี ไม่ต้องกังวลว่าจะหลุดระหว่างการพูดคุยหรือรับประทานอาหาร
  • ช่วยเพิ่มความแข็งแรงให้ฟัน ป้องกันการแตกหักของฟันที่มีรอยผุขนาดใหญ่ รวมถึงฟันที่รักษารากฟันแล้วด้วย
  • โดยทั่วไปแล้วครอบฟันมีอายุการใช้งานนานประมาณ 5-15 ปีขึ้นไป ขึ้นอยู่กับวิธีการใช้งานและการดูแลรักษา
  • คงทนแข็งแรงและถาวรกว่าการใช้วัสดุอุดฟันทั่วไป
  • ไม่ต้องกรอฟันข้างเคียง ยกเว้นผู้ที่ทำสะพานฟันแบบ 3 ซี่
  • อาจกล่าวได้ว่าการสวมครอบฟันจะช่วยให้สามารถกลับมาใช้งานปากและฟันได้เหมือนปกติมากยิ่งขึ้น

ครอบฟันมีข้อเสียอย่างไร

การทำครอบฟันเองก็มีข้อเสีย หรือข้อควรระวัง ที่ต้องพิจารณาร่วมกัน ดังนี้

  • จำเป็นต้องกรอเนื้อฟันออก มากกว่าการอุดฟัน
  • หลังจากทำครอบฟันใหม่ๆ คนไข้บางรายอาจรู้สึกเสียวฟันได้ ควรปฏิบัติตามคำแนะนำของทันตแพทย์
  • การกรอตกแต่งเนื้อฟัน อาจจะมีโอกาสทำอันตรายต่อโพรงประสาทฟันได้
  • การเคี้ยวของแข็งมาก อาจทำให้ครอบฟันเสียหาย หรือหลุดได้
  • ราคาสูงเมื่อเทียบกับการอุดฟัน

ครอบฟันมีทั้งข้อดีข้อเสียที่ควรปรึกษากับทันตแพทย์ถึงความเหมาะสมของแต่ละคน

อย่างไรก็ตาม พฤติกรรมที่กล่าวไว้ด้านบนไม่ได้จำกัดเฉพาะผู้ที่สวมครอบฟันเท่านั้น ผู้ที่สวมฟันปลอมชนิดอื่น รวมถึงไม่ได้สวมฟันปลอมใดๆ ทั้งสิ้น ก็ควรหลีกเลี่ยงเพื่อรักษาฟัน ช่วยให้อายุการใช้งานยืนยาวขึ้นได้